ناشر باید به  قلم مولف اهمیت دهد

ناشر باید به قلم مولف اهمیت دهد

در این گفتگو مدیر نشر شاسوسا درباره وضعیت نشر، لزوم اهمیت دادن به ادبیات و قلم مولف توسط ناشر و وضعیت نقد کتاب در ایران سخن می گوید.

گفت و گو: محبوبه قدیریان

در اوضاعی که تعداد دقایق سرانه مطالعه مردم ما به زور از تعداد انگشتان دست فراتر می رود و تیراژ کتابها به سیصد چهارصد نسخه کاهش پیدا کرده است اوضاع نشر وضعیت روبراهی نخواهد داشت. با این وضع امید و انتظار می رود دولت با سیاست های راهگشای خود و مردم با مطالعه و تقاضای بیشتر کتاب، کتابفروشی ها و ناشران را برای عرضه و انتشار کتاب های با کمیت و کیفیت بهتر به بازار همراهی کنند.

انتشارات شاسوسا یکی از ناشران کاشانی است که  به نشر کتاب هایی در زمینه هنر و ادبیات می پردازد و علاوه بر آن با برگزاری کارگاه های آموزشی سعی در پخته کردن قلم نویسندگان دارد و تاکنون 200 عنوان کتاب به چاپ رسانده است. به سراغ دکتر منیر عسگرنژاد مدیر این انتشارات رفته ایم و سوالاتی درباره وضعیت نشر در ایران پرسیده ایم که در ادامه می خوانید:

  • وضعیت نشر در ایران و کاشان را چگونه ارزیابی می کنید؟

در نشر کتاب رکودی که بوده وجود دارد؛ چون عرضه کتاب به خاطر نبودن تقاضا کم است. اما به نظر من ناشرانی که با مولفان خود دوست هستند و به کتاب بها می دهند و  کارشان جنبه بازاری ندارد با این اوضاع نشر هم کار خود را توسعه می دهند و راهی برای ارائه آثارشان به شکل خوب و مفید پیدا می کنند. این جریان در سراسر کشور  وجود دارد و به تبع آن در کاشان هم به همین شکل است. اگر مردم بیشتر اهل مطالعه باشند کتابفروشی ها عرضه بیشتری دارند و نشر از این رکود خارج می شود.

  • دیگر مسائل و مشکلات غیر از کم بودن تقاضا و عرضه در برابر صنعت نشر چه هستند؟

مساله دیگری که وجود دارد این است که مردم می بینند کتاب ها  بار معنایی قوی ندارند و کتاب ها سطح متوسط به پایین هستند. ناشرانی که بازاری نگاه می کنند این وضعیت را به وجود می آورند و اگر ناشر به مولف متعهد باشد اجازه نمی دهد که کتاب های ضعیف وارد بازار شود.  مردم که ببینند وضعیت اینطور است و باید هزینه گزافی برای خرید کتابی بدهند و بعد بینند مطلب درخوری را در کتاب پیدا نکرده اند و کتاب به آنها انگیزه نداده است که کتاب های مشابه را انتخاب کنند سعی می کنند هزینه را در جای دیگر صرف کنند. اگر ناشر به ادبیات و قلم مولف اهمیت دهد و کارگاه هایی برای نوقلم ها برگزار کند می تواند آثار ارزنده ای ارائه دهد که بی رغبتی هم برداشته شود. نشر شاسوسا بیش از 50 عنوان کتاب با قلم اولی دارد و  ما برای آنها کارگاه هایی می گذاریم  تا آثار خود را با کمک ما بازنویسی کنند. بدین ترتیب مجموعه چاپ شده حداقل های اولیه و استانداردها را رعایت کرده است. ما به مولفانی که کارشان ضعیف باشد توصیه نمی کنیم که کارشان را منتشر کنند. شاید این امر برای ناشران دیگر مهم نباشد. در این چند سال نزدیک به 20 تا از مولفانی را که مراجعه کرده بودند منصرف کردم و کمتر ناشرانی اینگونه هستند. دخترخانم یا آقای بیست ساله ای به من مراجعه می کند که کارشان اعم از شعر، رمان یا ... را ببینم و می بینم که احساس های دوره جوانی در کارش هست او را متقاعد می کنم که 20 سال آینده را ببیند. برای اینکه در او دلزدگی ایجاد نشود سعی می کنم دورنمایی از سال های آتی برای او داشته باشم و اگر پذیرفت به او کمک می کنم و اگر کتاب در آن سطح نباشد واقعا منتشر نمی کنم.

  • نشر شاسوسا تاکنون چند عنوان کتاب منتشر کرده است؟

ما تاکنون 200 عنوان کتاب در حوزه ادبیات و هنر چاپ کرده ایم. سال گذشته 36 عنوان کتاب منتشر کردیم و از 18 عنوان کتاب که در شش ماهه دوم سال 95 چاپ کردیم در نمایشگاه بین المللی تهران در شهر آفتاب روز پنج شنبه 14 اردیبهشت رونمایی خواهیم داشت.

  • وضعیت نقد کتاب را در ایران چگونه ارزیابی می کنید؟

مجموعه های نقد باید نقد و نه معرفی باشد. بعضا یادداشتی هست که ضد نقد است و می خواهد نویسنده و کتاب را تخریب کند و بیشتر معایب را می گوید. نقد فنی یا اصولی در کنار اشاره به معایب کتاب به نقاط قوت آن هم اشاره می کند و بدون جانبداری است. یک منتقد ادبی نباید نظر حسی خود را بیاورد؛ بلکه نقد او باید اصولی و طبق معیارها باشد. اما در کشور ما متاسفانه خیلی از منتقدان جانبدارانه صحبت می کنند و می خواهند طیف هایی را بکوبانند و حذف کنند و نقدهای مفیدی ندارند. بیشتر جلسات تعریف و تمجید یا رونمایی است و مجموعه ای که بخواهد نقد باشد باید به صورت مقاله یا مجموعه های نقدی که مرتب چاپ می شود و دنباله دار است باشد. ما در فصلنامه ثریا نقد کتاب هم داریم. همچنین یک مجموعه سه جلدی به نام شاخه های آسوریک داریم که نقد صد کتاب شعر در دهه اخیر است که جلد اول آن چاپ شده است و انشالله جلد دوم تا پایان امسال تمام شود که بتوانیم بهار 97 آن را چاپ کنیم.